Οι συνοστεώσεις του ταρσού του ποδιού, είναι μια συγγενής κατάσταση όπου δύο ή περισσότερα οστά του ποδιού, ενώνονται μεταξύ τους με μη φυσιολογικό τρόπο. Αυτή η ένωση μπορεί να γίνεται με ινώδη ιστό, χόνδρο ή ακόμα και οστό. Αυτό μεταβάλει την φυσιολογική κινητικότητα αυτών των οστών και επιπλέον περιορίζει την κίνηση του ποδιού, προκαλεί πόνο και συχνά οδηγεί σε επώδυνη πλατυποδία. Είναι σχετικά συχνή πάθηση, με συχνότητα γύρω στο 1% του πληθυσμού και συχνά (50 %) είναι αμφοτερόπλευρη. Η συμπτωματολογία παρουσιάζεται ιδιαίτερα σε παιδιά και εφήβους, και μπορεί να επηρεάζει την καθημερινή ζωή και τον αθλητισμό.

Αιτίες

     Οι περισσότερες συνοστεώσεις είναι συγγενείς, δηλαδή υπάρχουν από τη γέννηση. Τα οστά του μέσου ποδιού – τάρσου δεν διαχωρίζονται σωστά κατά την εμβρυϊκή περίοδο. Οι πιο συνηθισμένες είναι η αστραγαλο-πτερνική και η πτερνο-σκαφοειδής. Σπανιότερα, μπορεί να προκληθούν μετά από τραύμα, λοίμωξη ή εκφυλιστικές αλλαγές σε μεγαλύτερη ηλικία. Συχνά υπάρχει κληρονομικότητα, ενώ μπορεί να συνδυάζεται με άλλες ανωμαλίες.

Συμπτώματα

     Πολλά παιδιά δεν έχουν συμπτώματα μέχρι την εφηβεία, αλλά όταν τα οστά πλησιάζουν στην πλήρη ανάπτυξη η συνοστέωση αρχίζει να προκαλεί προβλήματα την κίνηση του ποδιού. Μερικές φορές η ποδική καμάρα είναι φυσιολογική ενω υπάρχει συνοστέωση. Τα κύρια συμπτώματα περιλαμβάνουν:

Πόνο στο μέσο ή πίσω μέρος της έξω επιφάνειας του ποδιού, που χειροτερεύει με παρατεταμένη ορθοστασία και δραστηριότητα.
Δυσκαμψία και περιορισμένη κίνηση της πτέρνας .
Πλατυποδία που είναι άκαμπτη και προκαλεί συμπτώματα.
Πρήξιμο, μυϊκούς σπασμούς (ιδίως στους περονιαίους μύες) και αίσθημα κόπωσης.
Δυσκολία στο τρέξιμο ή τα άλματα και γενικά στις αθλητικές δραστηριότητες με επαναλαμβανόμενες κακώσεις και διαστρέμματα.
Σε προχωρημένες, χρόνιες παραμελημένες περιπτώσεις, μπορεί να εμφανιστεί αρθρίτιδα ή πόνος που ακτινοβολεί προς τον αστράγαλο.

Διάγνωση

      Η διάγνωση ξεκινά με το ιστορικό, την κλινική εξέταση και ειδικές δοκιμασίες, ελέγχοντας το πόδι και την κινητικότητα. Οι απλές ακτινογραφίες συχνά αποκαλύπτουν την οστική συνοστέωση, αλλά όχι πάντα ενώ χρειάζονται ειδικές ακτινολογικές λήψεις. Η μαγνητική τομογραφία και η αξονική τομογραφία είναι πολύ χρήσιμες για να δείξουν τον τύπο της συνοστέωσης ( ίνωση, χόνδρινη ή οστική) , την ακριβή εντόπιση καθώς και το μέγεθος της. Η έγκαιρη διάγνωση είναι σημαντική, ειδικά σε αθλητές.

Θεραπεία

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την ηλικία, τα συμπτώματα, το μέγεθος και την εντόπιση της συνοστέωσης.

Συντηρητική θεραπεία

     Περιλαμβάνει ξεκούραση και αποφυγή έντονης δραστηριότητας , παγοθεραπεία, αντιφλεγμονώδη φάρμακα για προσωρινή αντιμετώπιση των συμπωμάτων.
Ειδικά πέλματα (ορθοτικά) ή νάρθηκες για στήριξη της ποδικής καμάρας.
Φυσικοθεραπεία επίσης για συμπτωματική αντιμετώπιση.
Σε κάποιες περιπτώσεις τα συμπτώματα ελέγχονται χωρίς χειρουργείο με τροποποίηση δραστηριοτήτων και κατάλληλα υποδήματα.

Χειρουργική θεραπεία
      Όταν η συντηρητική θεραπεία αποτυγχάνει ή υπάρχει σοβαρή δυσκαμψία. Οι κύριες τεχνικές που χρησιμοποιούνται είναι
Αφαίρεση της συνοστέωσης (resection) με τοποθέτηση ιστού ή λίπους για να μην υποτροπιάσει ( ξανακολλήσει ).
Διορθωτικές οστεοτομίες για να διορθωθεί η πλατυποδία.
Σε πολύ προχωρημένες περιπτώσεις με αρθρίτιδα, μπορεί να χρειαστεί αρθρόδεση (σύνδεση οστών).
Ο χρόνος ανάρρωσης εξαρτάται απο το είδος της επέμβασης. Θα χρειαστεί συνήθως περίοδος αποφόρτισης με πατερίτσες, φυσικοθεραπεία και σταδιακή επιστροφή σε δραστηριότητες.

Πρόγνωση

     Με σωστή θεραπεία, τα περισσότερα παιδιά και νέοι επιστρέφουν σε πλήρη δραστηριότητα. Η πρόγνωση είναι καλύτερη όταν η διάγνωση γίνεται νωρίς. Δεν υπάρχει τρόπος πλήρους πρόληψης, καθώς οι συνοστεώσεις είναι κυρίως συγγενείς, αλλά η έγκαιρη παρέμβαση αποτρέπει τις άσχημες επιπλοκές όπως χρόνιο πόνο ή αρθρίτιδα. Οι γονείς πρέπει να προσέχουν οταν τα παιδιά αναφέρουν επίμονο πόνο ποδιού, έχουν πλατυποδία ή συχνούς τραυματισμούς στο πόδι.
     Οι ταρσικές συνοστεώσεις δεν είναι σπάνιες και μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα αλλά με την κατάλληλη φροντίδα από ορθοπαιδικό ειδικό ποδιού-ποδοκνημικής, μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά.